İyi Bahçe Toprağı
Bazı yazılarıma gelen sorulara verdiğim cevaplarda bazen “iyi bahçe toprağı” tavsiye ediyorum. Bu sefer nedir, nerden alabilirim gibi sorular geliyor. Anlaşılamayacağımı hiç düşünmemiştim ama haklılar. Çünkü her bahçe toprağı yararlı olmaz, uygun değildir. İyi bahçe toprağı ise nedir nasıldır iyice bir anlatmam gerekiyor. Ayrıca hiçbir yerde satılmadığını öncelikle belirteyim. Satılsa da uygun olmayabilir, bitkilerin köklerini yakacak suni gübre besin vb. katmış olabilirler (kaş yapayım derken göz çıkaranlar çok). Siz aşağıdaki tariflerim üzere kendiniz bulacaksınız kazıp alacaksınız.
Nedir Nerede Bulunur?
İyi bahçe toprağı solucanların eseridir. çok uzun yıllardır bol ağaçlı, bol bitkili, biraz gölgeli olan, yıl boyunca yüzey nemliliği yaz aylarında bile fazla azalmayan ve pek itina gösterilmeyen bahçelerin (veya tarife uygun arazilerin) kuytu ve çukur yerlerinden alınan toprağına ben “iyi bahçe toprağı” diyorum.
Islatıldığı zaman siyaha yakın koyu renkli olur çünkü içinde bitkisel çürüntüler ve humus vardır. Hafif ve gevşek özelliklidir. Ağır / killi olmadığı gibi kireçlilik kıraçlık özellikleri taşımaz. Asitli veya nötr olmasa bile alkalinlilik derecesi tamamen tehlikesizdir. Hatta bazı yerlerde nötr veya hafif asitli bile olabilir. Esas toprağı killi olan bahçelerde oluşmuş iyi bahçe toprağı asitlidir, pek hafif ve gevşek olmayabilir ama killilik sayesinde daha fazla besleyicidir. (Ayrıca Doğu Karadeniz bölgesi aşırı yağışlı olduğu için orada iyi bahçe toprakları daima asitlidir).
Niçin iyi bahçe toprağı daha iyidir?
İşin sırrı, bin yılda oluşan “gerçek” toprağın bol organik maddeli türü olan iyi bahçe toprağının yapısındaki bitkisel çürüntülerin çokluğundadır ve en önemlisi solucanların faaliyetlerindedir. Son yıllarda bütün dünyada solucan gübresinin harika üstünlüğü konuşuluyor. Ayrıntılı bilgi: Solucan gübresi solucan dışkılarıdır.
Solucanların bitkilere faydaları
Bahçe topraklarında çok solucan olur. Bütün çürüntüleri, toprağa karışan kuru yaprakları, hayvan dışkılarını, yiyebilecekleri her şeyi yerler devamlı gübre oluştururlar. Solucanlar o çürüntüleri yemese, toprakta tamamen ayrışıp bitkilere faydalı hale gelebilmeleri bir yıl gibi çok uzun zaman alır. Solucanlar bu olayı bir iki aya indiriyor. Toprağın derinliklerine de inerek oradan karnına doldurduklarını toprağın üst tabakasına çıkarırlar, üst tabakada karnına doldurduklarını da (nem azaldığı zaman) derinlere inip oraya bırakırlar. Böylece hayatları boyunca bulundukları yerin toprağını mükemmel bir şekilde işleyip dururlar. Bin yılda oluştuğu söylenen “gerçek toprak”ta bulunup da yaprak, dışkı vesaire çürüntülerle sağlanamayan maddelerin bahçelerde üst tabakada bitkilere yeterli olmama sorunu olmaz çünkü solucanlar o maddeleri derinlerden toprak yüzeyine getirerek bu sorunu da kökünden hallediyor. Çöplüklerde, boş arazilerde yabani otların gür / kuvvetli büyümelerinin sebebi budur.
Bütün bunlardan dolayı, iyi bahçe toprağı genelde gübre ve besin takviyesi bile gerektirmez derecede yüksek kalitelidir. Ben yine de size iyi bahçe toprağına “sığır gübresi” eklemenizi tavsiye ederim. Asitli toprak isteyen bitkiler bile sığır gübresi karıştırılmış iyi bahçe toprağında mükemmel gelişirler çiçeklenirler.
İyi bahçe toprağını saksılarda kullanmak için solucanlardan ayıklamanız gerekir
Saksıda alan sınırlıdır, ancak bitkilere yeterlidir. Solucanlar bu sebeple saksılardaki bitkilerin köklerini fazla rahatsız ederler: bitki kuruyabilir, en azından gelişimi durur.
Toprağı solucanlardan yüzde yüz ayıklamak için:
Önce ihtiyacınız kadar bahçe toprağını büyük bir saksıya (veya dibi delikli büyük kovaya) doldurun. Açık havada güneş alabileceği bir yerde tutarak bir ay süreyle haftada bir solucan ayıklaması yapın, her ayıklamadan sonra toprağı sulayın ki küçük solucanlar büyüyebilsin görülecek kadar gelişsinler. Bu arada toprağı (varsa) başka böceklerden ve larvalardan da temizlemiş olursunuz.
Şimdi bu size zahmetli geliyor ama dünyanın en iyi toprağını es geçmemeliyiz değerini bilmeliyiz diyorum.
Ve mükemmel bir formül:
İyi bahçe toprağı aslında direkt kullanılabilir hiçbir sakıncası yoktur (torftan bin kat iyidir) ama en sağlıklı en verimli hale getirmek için aşağıda tarif ettiğim gibi kullanılması çok daha iyi olur.
4 ölçü iyi bahçe toprağı + 2 ölçü ponza taşı + 1 ölçü perlit + 1 ölçü yanmış sığır gübresi + bir ölçü ufalanmış odun kömürü + bir ölçü killi toprak (kırmızı veya sarı olanı)
Ölçüler hacimdir, yani bardak gibi bir şey kullanarak ölçüleri ayarlayın.
Ponza taşını ve perliti fidanlıklarda bulabilirsiniz. Bazı fidanlık sahiplerinin bu maddelerden satmamaları, size önemli değil demeleri gerçeği değiştirmez sadece onların bilgisizliğini gösterir. Türkiye çapında (özellikle sebzecilikte) çok kullanılırlar fiyatı da çok ucuzdur. Perakende satış fiyatı 1 Litresi 50 kuruş veya en fazla 1 liradır. 5 ve 10 litrelik torbalarda satılırlar.
Mükemmel karışımın faydaları
1- Yüksek besleyici özellikleri tamamen doğaldır, ortalamadır, az veya çok değildir. Bitkileri yakmaz öldürmez.
2- Ponza taşı ve perlit sayesinde suyu mükemmel süzdürür, bir iki gün içinde çabuk kurur. Saksılardaki bitkiler için bu en iyisidir. Toprak ne kadar çabuk kurursa siz de o kadar sık sulama yaparsınız, böylece köklerin havalanma sıklığı müthiş bir şekilde artar, kökler hızlı gelişir her yere uzanır. Sonuçta bitkiler o saçaklanmış kökler sayesinde topraktan çok daha fazla besin alırlar daha gür daha verimli gelişirler. Torf ve diğer hazır karışımlar haftalarca su kaybetmez. Bu da (iddiaların aksine) saksı bitkilerinin köklerinin havasız kalmasına sebep olur. Hatta sıcak günlerde kökler değdiği yerlerdeki suyu emer tüketir, toprağın üst yüzeyi hâlâ ıslak olduğu için sulama gereği duymayız, sonuçta bitkilerin gelişimleri sekteye uğrar.
Bahçe toprağının tavsiye edilmemesinin sebebi, ücretsiz olarak kolayca temin edilebilmesi mümkün olduğu içindir. Halkı daha da caydırmak için hijyen meselelerini fazlaca abartırlar. Zira süs bitkileri sektöründe herkes birbirini kayırmakta, torf ticareti yapanların, besin ticareti yapanların satışlarını arttırmaya çalışmaktadır. Türkiye’yi bilmem ama bütün dünyada böyledir. Batılı uzmanların her tavsiyesi doğru değildir her tavsiyesi faydalı değildir. Bunu biraz geç de olsa iyice anlamış bulunuyorum. Batılı uzmanlara göre, ticari karışım topraklar dışında her toprak kıraçtır, verimsizdir, kısırdır.
3- Besinler doğal toprakta doğal bir şekilde bulundukları için birkaç yıl korunurlar. Kökler saksıda yer bulamayacak hale gelene kadar besin takviyesi gerekmez (yine de ikinci yıldan itibaren yaparsanız daha iyi olur).
Bu karışımın asitliliğini arttırmak isterseniz.. Gerçi pek gerekmez ama…
(Ortalama iki litre toprak karışımı için)
Demlediğiniz çaylardan arta kalanının suyunu süzün posasını değil suyunu alın; iki su bardağı biriktirmeniz yeter. iki tatlı kaşığı kahveyi içine karıştırın. iki üç damla limon damlatın, birkaç damla sirke damlatın. Bununla o toprağı 10 dakika aralıklarla azar azar sulayın ki iyice emsin su akıp gitmesin. İyi bahçe toprağının alkalin değeri zaten pek yüksek değildir, bu kadarlık bir uygulamayla asitliliğini sağlamış olursunuz. Toprak biraz kuruyuncaya kadar bir iki gün bekledikten sonra bir leğene döküp karıştırın havalandırın sonra gardenya, açelya, antoryum, yılbaşı ve orkide kaktüsleri gibi asitli toprak seven bitkilerinizi bu toprakla saksıya dikebilirsiniz.
Dikkat: Doğu Karadeniz bölgesinde toprak zaten asitlidir, bu işlem hiç gerekmez. Buralarda fındık ağaçları diplerine kireç döküyorlar ki toprağın asitliliği azalsın böylece az asitli ve nötr toprak seven fındıklar iyi gelişsin.
Sığır gübresi hakkında
Yanmış (fermantasyonu tamamlanmış) olarak kullanılırsa etkisi hem süper olur hem daha sağlıklıdır. Yukardaki karışıma katacağı en önemli şey, topraktaki besinleri köklerin almalarını kolaylaştıracak faaliyetlerde bulunan faydalı mikroorganizmaları içermesidir. Bitkilere besleyici öğeler (azot, fosfor, potasyum vb.) içermesi ayrı; bunlar en çok bilinen faydasıdır. İyi bahçe toprağında söz konusu ana besleyicilerden zaten var; bunların yanısıra sayısız faydalı elementler, mineraller vesaire bulunur. Sığır gübresindeki faydalı mikroorganizmalar, o faydalı maddelerin kökler tarafından alınmasını kolaylaştırır; karışımımızdaki en önemli rolü budur.
Yukarda tarif ettiğim havadar karışım her bitkiye uygundur. Orkidelere de uygun mudur diye sorarsanız: Denemedim ama orkidelere bile uygun olabileceğini düşünüyorum. Phalaenopsis türü orkidelerde kullanılmak için, içeriğine biraz daha ponza taşı ve perlit eklenmeli. İçinde talaş, ağaç kabukları vb maddelerin bir hafta bekletildiği su ile bir defa sulanmalı (yağmur ormanları altı bitkileri genelde mantar çeşitleri gibi ayrıştırıcı mikroorganizmaların bulunduğu toprağı severler) orkideler için daha sonra kullanılmalı. Bu usulde, saksı yan taraflarında bol bol delikler açılması iyi olur. Bir de saksıya kökler zar zor sığacak kadar küçük olmalı. Toprakla kökler eşit hacim kaplayacak şekilde.
Açıklamalar:
1- Okuduğunuz yazı hakkında sorunuzu veya yorumunuzu aşağıya yazabilirsiniz.
2- Yazılarımı RSS ile takip edebilirsiniz.
3- Yazılarım izinsiz olarak birçok web sitelerinde yayımlanmaktadır. Lütfen kaynak belirtmeyenleri uyarınız. Tüm yazılarım kendi tecrübelerimin ve araştırmalarımın eseridir.
Yukardaki yazı ile ilgili ek bilgiler ve yorumlar:
Sorunuzu veya Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen konuşma dilinde yazmayın zorluk çıkarmayın.LÜTFEN YAZI DİLİ KURALLARINA SAYGILI OLALIM
Yazı güzel fakat önemli bir şeye değinmemişsiniz: Çok iyi güneş alan toprak.
Saksıdaki topraktaki bitki ekilmiş olsun veya olmasın içindeki zararlı mantar vs. gibi hastalıkları yeni ekim yapmadan önce pratik olarak yok etmek için ne yapılabilir? Oksijenli su veya kükürt gibi şeyler kullanılabilir mi, nasıl?
***
1- İyi bahçe toprağı için çok iyi güneş alan toprak gerekmiyor çünkü esas olan şey solucanların faaliyetleridir. Alacağınız toprağı eğer çok hassas ev içi bitkilerinde kullanacaksanız sonradan güneşlendirmelisiniz ama tamamen kurumamasına dikkat etmelisiniz. Güneşteki ültraviyole ışınlar topraktaki mikroorganizmaların çoğunu öldürür.
2- Toprağın strilizasyonu veya pastörize edilmesi
Genelde toprakların sterilizsyonu iyi bir şey değildir. Ancak çok özel durumlarda gerekebiliyor. Örneğin tamamen güneşsiz ortamlarda suni ışıklandırmalarda (üstelik ültraviyole ışın veren lambalar kullanılmıyorsa) hassas bitkilerin tohumlarının, yumrularının çimlendirilmesinde, çeliklerinin köklendirilmesinde filan gerekli olabilir.
- Toprağı pastörize etmek: Evlerde kullanılan fırınlarda bu iş yapılabilir. Fırın önce 180 – 200° C derece ısıtılır ve sonra toprak yayvan bir kapta içine koyulur…
Toprak kuru olmamalı, ıslak da olmamalı, yeterince nemli, normal nemlilikte olmalı. Kap içine yayılmalı, toprak 10 cm’den daha derin olmamalı. Kabın üstü aluminyum folyo ile kapanmalı. Önceden 180 derece ısıtılmış fırında yarım saat bekletilmeli. Bu süreçte ısı 200° C üstüne çıkmamalı, 180° C altına düşmemeli.
- Zararlı mikroorganizmaların çoğundan arındırmak: Toprağı direkt güneş altında, tamamen kurumasına izin vermeden bekletirseniz güneşin ültraviyole ışınları pek çok zararlı mikroorganizmaları öldürür.
Piyasada hazır satılan topraklar genelde kök çürümesine sebep olur; sebebi hastalık yapıcı mikroorganizmalar değildir. Şu yazıma bakın: http://www.bitkivecicek.com/hazir-satilan-suni-toprak-karisimlarini-iyilestirmek
Taze gübreler kökleri yakabilir veya tam işe yaramaz. Çünkü henüz ayrışmayı tamamlamamıştır (gübrede fermantasyon henüz tamamlamamıştır).
Koyun gübresi fazla kuvvetlidir fermantasyonu tamamlansa bile yakabilir, az kullanılmalıdır.
Kuş, tavuk vb. gübreleri kuvvetli ama süs bitkileri için en tehlikeli gübrelerdir. Bunların en elverişli hale gelmeleri solucanların işlemesinden sonradır; bu yüzden bu gübreler bol solucanlı toprağa toprakla karıştırılarak gömülüp bir iki ay bekletilmeli, arada sırada sulanmalı, sonra o toprak saksıda kullanılacak karışıma gübre gibi eklenmeli. Özel kaplarda solucan gübresi üretilebilir ancak kuş gübresinin solucanlar tarafından işlenmesi kaplarda değil bahçelerde toprakta yaptırılmalıdır. Kuş dışkılarını önce kıyılmış yeşil yapraklarla sebze artıklarıyla beraber karıştırıp sonra toprağa gömmeli ve bolca sulamalı. Arada sırada sulamaya devam edilmeli. Solucanlar en geç iki ayda gübreyi hallederler. Yalnız, o bölge kurursa solucanlar gübreleme işini daha derinlere kadar yayarlar onun için sulamaya dikkat etmek gerek.
En sağlıklı ve faydalı doğal gübre solucan gübresi ve fermantasyonu tamamlanmış (yanmış) sığır gübresidir. Bu gübreler, sahip oldukları toprak ve bitki dostu mikroorganizmalar sayesinde topraktaki ve gübredeki besin maddelerinin bitki köklerince alınmasını en elverişli hale getirirler. Pastörize topraklarda bu olay (köklerin besinleri kolayca alabilmeleri) toprağın bitkiye uygun asitlilik derecesi ile mümkündür, her bitki için asitlilik derecesi değişir. Asitli toprak seven bitkiler bile pH derecesinin 4 ve daha aşağı düşmesi durumunda büyük zarar görürler. Asitliliği en ince ölçüsüne kadar ayarlamamız bizim için mümkün olamayacağına göre, en doğal toprak ve gübre karışımlarını kullanmamız çok daha iyi olur.
Verdiğiniz bilgi için teşekkür ederim. Keçi gübresini en iyi olarak bilirdim. Sebebi keçi yeminde seçici olmasından diye. Şunu merak ettim tarlada ekim yapılmadan veya yapılıp hasat edildikten sonra tarlanın sürülmesinin sebebi bol güneş görmesi için diye bilirdim hala yanılıyormuyum. (siz saksılar için aşırı Güneş zararlı diyorsunuz)
***
- Saksılarda kullanılacak toprak için güneşin zararlı olduğunu kastetmemiştim. İyi bahçe toprağı solucanların bol olduğu yerde devamlı solucanlar tarafından toprağın işlenmesiyle oluşur. Bu da nemli yerlerde en iyi ve en hızlı şekilde gerçekleşir. Bol güneşli ve nemsiz yerlerde daha yavaş olur. Yoksa elbette güneşin zararı olmaz.
- Tarlalar ise açıklık yerlerdir. Tarla bitkileri tam gün direkt güneşte yetişir. Böyle olmasaydı köylüler tarla alanı açmak için orman yakmazlardı ürünleri ağaçlar altında yetiştirirlerdi.
Hasattan önce ve/veya sonra tarlaların sürülmesi: Hasattan sonra kalıntıların toprağa karışması / kuruyup uçuşup gitmemesi için, ekimden önce yabani otların ve gübrenin toprağa karışıtırılması için, ve ayrıca toprağın üst yüzeyinde “sadece gerçek toprakta bulunan bitkilere faydalı diğer maddeler” yetiştirilen ürünlerce bir hayli tüketildiğinden dolayı toprağın özel olarak alt üst edilmesi gerektiği içindir (çünkü tarlalarda solucan faaliyetleri bahçelerdeki kadar hızlı değildir, normalde toprağın alt üst edilmesini solucanlar devamlı yapmaktadır ama yerine göre daha yavaş olabiliyor). Bazı tarlalarda görmüşümdür, öbekler halinde gübre yığınları konurdu, uzun bir süre öyle kalırdı. Sonra tarla sürülürdü gübre toprağa karıştırılırdı. Bir de sertleşmiş yüzeyde yağmur sularının akıntılara derin yarıklara sebep olmaması için arada bir toprağı sürmek iyi olur böylece toprak yağmuru çabucak emer. Pek çok faydaları var. Mesela tarla sürüldükten sonra eşelemesi kolaylaşan toprağa kuşlar geliyor yiyebilecekleri çok şey buluyor bu sırada bol bol dışkı bırakıyorlar. Ürün kalıntıları ile bu kuş dışkıları toprakta zamanla bitkiler için besin oluyor. Sonra insanlar ayrıca gübreleyip tekrar ekim yapıyor. Toprak her haliyle bereket.
- Keçi gübresini hiç düşünmemiştim. Bu hayvanlar sadece seçici değil, damak zevki koyunlardan sığırlardan çok daha geniş. Ağaç kabukları bile yiyorlar. Hem meraklı girişken hayvanlar becerebilseler ağaçlara bile tırmanacaklar. :). Çocukluğumda mahallemizde keçiler çoktu ama gübresini kullanmayı istanbulda düşünen yoktu veya bana rasgelmedi.
Yazlığımın bahcesi 50m2 cıvarında serme çim yapılmıştır. Sıkıntım çimin altında toprak bulunmamasıdır. Sakarya Karasu bölgesi yazlıklarının bulunduğu yer tamamen kumluk olduğundan çim cabuk kurumaktadır. Çimin cabuk kurumaması için ne yapmalıyım? Hergün sabah erken ve akşamları geç vakitlerde sulamama rağmen çimler 1 ay gibi kısa sürede sararıyor. Çimlerin uzun ömürlü olması için bana ne tavsiye edebilirsiniz? Teşekkürler.
***
Kum tabakası üstüne toprak veya torf yaysanız bile bir süre sonra kumla çabucak karışır birkaç ayda her şey yine aynı hale gelir. Daha etkili bir çalışma yapmalısınız.
En kestirme yolu, üstten 30cm tabakayı bol sphagnum yosunu çürüntüsü ile karıştırmanız olacaktır ABD’de en kolay yolu budur ama yurdumuzda sphagnum yosunu çürüntüsü var mı bilmiyorum. Sphagnum yosunu çürüntüsünün özelliği, kendi ağırlığının 20 misli su tutabilmesi ve suyu kolay kolay bırakmamasıdır.
Başka bir alternatif:
Killi toprak suyu iyi tutar. Önce, başka yerden getireceğiniz killi ve ağır bir tür toprağı bahçenin bütün yüzeyine yayın. 15cm kadar bir tabaka olmalı. Sonra çapalama yaparak üst yüzeyi alttaki kumla iyice karıştırın. Çim ekeceğiniz zaman, başka bir yerden kırmızı toprak getirin üst yüzeye en az 10 cm kalınlığında yayın çim tohumlarını ekin. Kırmızı toprak hem killidir su tutmada iyidir hem çok besleyicidir çimlere iyi gelir gübre gerektirmez. Böylece çimleriniz daha sağlıklı olur hem eskisi kadar sık sulama yapmak zorunda kalmazsınız. Kırmızı toprak bulamazsanız sarımsı kahverengi olan killi toprak da olur.
Ayrıca:
Bitkilerin yaz sıcaklarına ve kış soğuklarına dayanıklılığı potasyum zengini besin vermekle artar bu da aklınızda bulunsun.
Sığır gübresi böcek veya sinek yapar mı?
***
Doğal gübrelerin fermantasyonu tamamlanmış olmaları gerekiyor. Bunlara “yanmış gübre” diyenler var. Nemini kaybetmeden bekletilmeleriyle fermantasyon tamamlanır. Taze olarak kullanılırlarsa sinek de yapar küf de yapar. Ama Yeterince eski ise hiçbir zararı pisliği yoktur.
Beş senedir evimin bahçesinde hobi amaçlı süs bitkileri yetiştiriyorum. O günden bu yana birçok peyzaj, süsbitki yetiştiriciliği gibi sitelere girdim. Amatörler için bu derece faydalı olabilecek daha başka bir site tanımıyorum. Teşekkürler, sizi kutluyorum.
***
Tüm yazılarım ya kendi tecrübelerim, ya yabancı kaynaklardan araştırıp sentezlediğim bilgiler ya da ikisinin birleşimidir. Hobi olarak, elimden geldiğince titiz davranmaya çalışıyorum. (Hiçbir yerli web sitesine bakmam ama benden yazı çalanlar kaynak belirtmeden kendi sitesine mal edenler çok. Adıyla sanıyla saygın kişilerin web siteleri hariç, diğer yüzlerce küç siteler var onları kastediyorum.) Zaman zaman eski yazılarımı yenilerim. Takdirinize çok sevindim teşekkür ederim.
Bahçe toprağı bulmam lazım. Yeni binamızın bahçesine toprak bulup kendim düzenlemesini yapmak istiyorum. Bu arada biyologum botanik mezunuyum ama toprağı nereden bulabileceğimi bilemiyorum. Yardımcı olursanız sevinirim.
***
Binanızın bahçesinde toprak herhalde vardır. Onu düzenlemeyi düşünmüyor musunuz? Birkaç fidanlık dolaşıp toprağınızın özelliğine göre ponza taşı, perlit, torf gibi gereken maddeleri alabilirsiniz. Nasıl bir toprağınız var bilmediğim için fazla açıklama yapamıyorum.
Şu yazımın ikinci yarısındaki “killi topraklar” konusuna bakabilirsiniz:
http://www.bitkivecicek.com/bitkiler-icin-topragin-ph-derecesinin-onemi
İyi bahçe toprağı hakkında bilgi verdiğiniz için teşekkür ederim. Ancak benim gibi solucanlarla arası bozuk olanlar ne yapacak? Saksımın birinde solucanlar gördüğüm için saksıyı olduğu gibi attım. Sırf bu yüzden daha fazla para vererek market toprağı alıyorum. Ancak verdiğiniz bilgiler ilgimi çekti. Bir yakınımdan çivi gibi metallerin solucanları öldürdüğünü duydum. Saksıdaki toprağa saplanıyor. Bu konuda bilgi alabilir miyim? Teşekkür ederim.
***
Kullanmadan önce solucanların nasıl ayıklanması gerektiğini yazımda anlatmıştım. Saksıdaki solucanları ayıklamak için ise şu yazıma bakabilirsiniz:
http://www.bitkivecicek.com/toprakta-minik-beyaz-bocekler-mini-bitler
Kartaltepe bölgesinde domates biber tarzında bitkiler yetiştirmek için kullandığımız alanda yapışkan ve killi ürünler toprağa dikildiği gibi kalıyorlar ya da ölüyorlar. Ne yapmalıyız?
***
“Yapışkan ve killi ürünler” mi? .. yoksa “yapışkan gibi killi toprak” mı demek istediniz? Eğer toprağı kastediyorsanız sanıyorum beyaz killi toprak olsa gerek. Beyaz killi topraklar en kötü topraktır. Beyaz killi toprakta pH çok yüksek olur, bitkiler gelişemez. Bol bol bitkisel çürüntüler, torf ve ponza taşı ekleyerek toprağı düzeltebilirsiniz. Hem pH dengelenir hem macun gibi yapışkan gibi özelliği kalmaz. Veya ziraat ofislerine bölge müdürlüklerine danışın onlardan fikir alın.
Ben Almanyada bir köyde müstakil bir evde yasiyorum. Evimizin bahcesisin bir kisminda sera yapiyoruz. Otlarla dolu bir bahce. 20 metrekarelik bir alana sera yapiyorum. Sera yapacagim alani 20 cm ya da biraz daha fazla kazdim, tüm otlari ayikladim ama kökleri derinlere iniyor. Bu otlar yeniden cikabilirler mi? Kazdigim topragin tüm taşlarını elekten gecirerek ayikladim. Un gibi bir toprak elde ettim. Bu topraga hava almasi icin ne koymaliyim (gübrenin disinda)? Taslarini ayiklamam toprak icin faydalı olmuş mudur? Yillardir kendiliginden yetisen otlardan baska bir islem yapilmamis bir topraktir. Baska neler yapmam gerekiyor?
***
Madem Almanyada yaşıyorsunuz orada çok daha sağlam bilgiler bulabilirdiniz. Toprağı elemekle hiç iyi etmemişsiniz. Şimdi ponza taşı katsanız iyi olur. Toprak killi ise perlit de eklemelisiniz. Otların yeniden çıkması önemli değil. Yeniden muhakkak olacaktır. Onları sökersiniz.
Trabzonda yaşıyorum. Orman kenarlarından yaprak yığınlarının altındaki çürümüş olan toprağı alsam dediğiniz toprağın özelliğini taşıyor mu? Üzeri yeni dökülmüş ya da çürümekte olan yaprak tabakasıyla kaplı olduğu için güneş görmemiş oluyor bu sıkıntı yaratır mı?
***
Evet, taşıyordur. Güneş görmemiş olması önemli değil. Sizin bir iki ay zaten bekletmeniz solucanlardan arındırmanız gerekiyor, yazımda anlatmıştım.
120 m’ bahçem var. şehrin ortasındayım. Eski bina, zemin kayalık, toprak derinliği 50 cm, altı kaya, toprak kırmızı. Yeni taşındım (1 sene). Şu an yüzeyde derin çatlaklar oluştu. 15 meyve dikmiştim 1 yaşında fidan, domates, biber, patlıcan da diktim. bu üçü süper. İyi suladım karık yaptım. 4 çuval yanmış inek gübresini dağıttım. Sinek ilacı sıktım, bunlarda bi sıkıntı yok iyi mahsül aldım apt bile dağıttım ama gelgelelim aldığımda dikili ve 10 yaşlarında olan ve geçen sene meyve veren, nar, erik, mandalina. Bu sene hiç birşey vermedi yani üstünde hiç birşey yok. Çiçek açtı, meyveler tomurcuklandı ama hepsi döküldü. Nar hala böcekli ve yaprakları yapış yapış. Bütün diğer meyve fidanları yeşillendi ve sonra kuru dallara döndü. Diğer diktiğim fidanlar ilk başta nisanda yeşillendi kirazlar tanelendi. Armut 2 tane verdi, sonra yaprak ve tanelerini döktü, yaprakları kıvrıldı, büzüştü, şimdi kupkuru.
(şeftali,kiraz.armut.mandalin.elma) sulamasını gayet güzel muntazam olarak bu sıcaklarda 2-3 günde suluyorum. İlacı devamlı sıktım, acaba çokmu sıklıkta yaptım, Bilhassa nara (DECAN 2.5 EC ) hayatımda ilk kez toprakla uğraştım hiç bir bilgim yok, sizi ve interneti takip ediyorum. Toprak sıkı killi ve kırmızı. Çatlaklardan su tuttuğumda devamlı yarıktan taşmadan dibe gidiyor. Gittim yeşil boncuk gibi kimyasal önerdi satıcı. Onu köklere, sıvı ve sulandırılan şerbet gibi vitamini de sulama ile haftada 1 veriyorum ama bi düzelme yok. İşin kötü yanı evin ön tarafı cadde ama bahçe tarafına sadece arkadan ve normal oda kapısından çıkılıyor, toprak dökme şansım yok. Çok uzun yazdım kusuruma bakmayın. Hevesliyim cabalıyorum. Başaramıyorum, hevesim kırılıyor.
***
Zehirli kimyasallar, besin için kullanılan kimyasalllar ne varsa hiç düşünmeden bol bol kullanmışsınız. Toprağı mahvetmişsiniz. Şimdi yapacağınız şey toprağı iyice çapalamak ve kuruyunca sulamak. Sonra, birer çuval perlit ve ponza taşı alın, bir ay aralıklarla toprağı derinden çapalayarak bu maddeleri toprağa azar azar katın. Ayda bir böyle yaparak perliti ve ponza taşını birkaç ayda bitirin. Bu arada, kurumuş veya canlı otları da çapalama esnasında toprağa karıştırın. Sonbaharda dökülen yaprakları da aynı şekilde karıştırın. İlkbahara kadar toprağı derinden çapalayarak alt üst edin. Toprak yeterince gevrek olmamışsa ponza taşı ve perlitten bir miktar daha katın. Gelecek yıl hiçbir ilaç ve gübre kullanmayın. Daha sonraki yıl sadece eski sığır gübresi karıştırın. Bir daha da ne olursa olsun tarım ilaçları ve suni gübre gibi şeyler kullanmayın. Bunlar sadece doğa düşmanıdır. Böcek ilaçlaması yaparsınız esas zararlılar ölmez de böcek yiyen böcekler ölür. Böylece o zararlı böcekler çok daha süratli çoğalır bitkileri kurutur. Suni gübreler ise toprağın dengelerini bozarlar bitkileri zehirlerler. Sizinki gibi kırmızı killi toprak zaten oldukça besleyicidir. Gübre bile istemez. Belki yılda bir kere eski sığır gübresi kullanmak iyi olur.
Çapalamak derken, bel küreği ile o işlemi yapsam aynı olur mu? Şu an toprak çok sert, çapa ucu döner ondan dolayı..
***
Önemli olan şey toprağı kazıp topakları dağıtarak ufalayarak havalandırmaktır. Neyle yaparsanız yapın.
Toprağınızın çok sert olması ponza taşı + perlit karışımı eklemenizin şart olduğunu gösteriyor. Böylece toprak gevşek olur, bitkiler için mükemmel olmuş olur.
xxx çiçegimiz 5 yıldır bizde ama birtürlü çiçek açmıyor saksısı orta boy bir saksı bulundugu salon güneşi direk görmüyor ne yapmalıyız ayrıca nasıl çogalta biliriz selamlar
***
Şu sayfaya bakmalısınız:
http://www.bitkivecicek.com/mum-cicegi
Sadece toptan saksi cicegi olan orkide basta olmak uzere saksi cicegi ticareti yapiyorum hollandanin en buyuk mezati olan Alsmer’de calisiyorum. Turkiye’deki cicek toptancilariyla kontakt kurmak istiyorum saygilarimla. cep.0031624244212
İnternettede araştırdım ama bir sonuç bulamadım. Tavsiye ettiğiniz ponza ve perliti izmirde nereden bulabilirim?
***
Fidanlıklardan, seralardan bulabilirsiniz.
Toprak değerini hangi kurum ölçer, verimli hale getirmek için ne istiyor, cinsi nedir, nerede ölçüm yaptırabilirim? Şimdiden teşekkürler (bu arada perlit buldum).
***
Öyle kurumlar var ama adını bilmiyorum. Özellikle fındık tarımı yapanlar o kurumlara müracat ederek toprağın asitliliğini öğrenirler, ne derecede kireç eklemekle toprağı fındık tarımına uygun hale getirireceklerini o kurumun yetkili kişileri onlara öğretir (Fındık genelde Karadeniz bölgemizde yetiştiriliyor, oraların toprağı fazla asitlidir – nerede daha çok yağmur varsa oraya göre durum değişiyor. Marmara bölgesine yakın Karadeniz kıyılarımızda toprak daha az asitli, daha doğuda karadeniz kıyıları çok fazla yağış aldığı için toprak daha fazla asitli.. Fındıktan en iyi verimi alabilmek için alkalinleştirme teknikleri değişir). Söz konusu kurumları sanıyorum bölge Ziraat ofislerinden öğrenebilirsiniz – belki de ihtiyacınız olan analizleri onlar yapıyordur. Bu arada, verimli hale getirmek için demişsiniz de, her bitkiye göre verimlilik değişir. Tek tip tarım yapacağınız bir araziniz varsa bu işi yaptırabilirsiniz. Ama çeşitli bitkileri yetiştirdiğiniz bahçeniz varsa gerek yok. Toprağın havadar olması (fazla killi olmaması) ve eski sığır gübresi yeterlidir.
Sıkıntım zaten burda.. toprak hem kırmızı hem de aşırı killi. Sulamazsanız 2 günde çatlıyor taş gibi oluyor. Pperliti temin ettim. Bolca uyguluycam hazır yağmur da ilaç gibi geldi toprak çamur hale geldi. Cevap için teşekkür ederim.
***
Kırmızı killi toprak çok besleyicidir şanslısınız. Sadece perlitle ve ponza taşıyla terbiye edilmesi lazım. Ayrıca her türlü kuru yaş yaprakları, sebze artıklarını, yemek artıklarını her zaman toprağa karıştırmakta yarar var. Zamanla çok kaliteli bir toprağa dönüşecektir. Sabbredin üç sene kadar emek vermek lazım.
Bahçemde gül fidelerimin olduğu 10 m2lik bir alan var. Bu alandaki güllerim gelişmiyor ve hastalanıyor. Toprağı çapaladığım zaman su toprağın altına iniyor. Ancak ikinci ve diğer sulamalarda su gölleniyor ve toprağın su geçirimi çok azalıyor. Toprağın killi olduğunu düşünüyorum. Torf ve gübre karışımı yaparak bu toprağa ilave ettim ama toprağın su geçirebilmesini sağlayamadım. Perlit ve ponza taşı ilave etsem sonuç alabilirmiyim? 10 m2 yere ne kadar ponza ve perlit karıştırmam gerekir. Teşekkür ederim. Sağlıklı günler dilerim.
***
Hem perlit hem ponza taşı karışımından, toprağı 30 cm derine kadar iyice kazarak karıştıracaksınız. kuru yapraklar ve bol bol saman da katabilirsiniz. Toprağın killiliğine göre oran değişir. perlit, ponza taşı ve saman üçünün karışımını toprağın dörtte veya üçte biri kadar olması yeterli olabilir. Ayrıca ıslak toprağı tekrar ıslatmanız iyi olmaz. Killi topraklar iyi su tutuyor belki bu yüzden, yani hiç kurumadan sulayınca göllenme oluyordur. Bahçe veya saksıları toprak ıslakken tekrar sulamak yanlış. Güllerinizde her türlü hastalık olur. Çamur gibi daima sırılsıklam ıslak topraklar güllerin düşmanıdır. Birçok bitkiye de zararlıdır.
Ben bursadan yazıyorum. 2 dönüm kadar bir arazim var. Bir kısmını sera, bir kısmını meyve bahçesi olarak değerlendirmek istiyorum. Meyve fidanlarını diktikten sonra solucan gübresi takviyesi yapmak istiyorum. Bunun meyve ağaçları için fark edilebilir avantaj sağlayacağını düşünüyor musunuz? Emeğime değer mi? Ayrıca kimyasal ilaç kullanmayın tavsiyeleriniz var. Ancak girdiğim bir çok sitede meyve ağaçlarını zararlılardan korumak için belirli zamanlarda ağaçların ilaçlanması gerektiği söyleniyor. Mesela kiraz için çiçekten meyveye geçme zamanında ilaç tavsiye ediyorlar. Meyveleri bu zararlılardan korumak için kimyasal ilaç dışında ne kullanabilirim?
***
Meyve ağaçları için S. gübresi yarar mı kesin bir şey diyemem. Sebzelerde çok büyük faydası görülmüş. İlaçlara gelince, insanlar bütün doğal dengeleri bozdu. Benim gibi insanların eleştirisi bu yönde. İş işten geçmiş. Şimdi ilaçsız tarım çok zor. Benim yazılarımdaki tavsiyelerim hobi olarak evde bahçede süs bitkileri yetiştirmeyle ilgilenenlere tavsiyelerdir. Tarımla ilgili yazılarım çok az, olan yazılarımsa eleştiri ve haber şeklinde.
Saksıda çam aldık bir kaçtane, ekim gibi bir tanesini bahçemde toprağa koydum ama sarardı kurudu. Bu yüzden diğerlerini cesaret edip saksıdan çıkarmadık. Bu konuda bilgilerinize ihtiyacım var şimdiden teşekkür ederim..
***
Belki dikerken köklere fazla zarar verdiniz o yüzden kurumuştur. Ayrıca çam denilen binbir çeşit ağaç var. Her birinin toprak ihtiyacı farklı olabiliyor. Kimileri fazla kireçli topraklarda yaşayamaz kimileri fazla asitli toprakta yaşayamaz. Böyle ağaçları satın almadan önce haklarında iyi bilgi sahibi olmalısınız bahçenize uygun mu değil mi önce bunu bilmelisiniz. Ne yazık ki satanlar sadece satmayı bilir tavsiye isteseniz size zararlı tavsiyelerde bulunurlar. Benim de bu türler hakkında pek bilgim yok daha iyi yardımcı olamayacağım.
Lütfen çiçek tohumu yetiştirmeyi tek tek izah edermisiniz. Çok farklı anlatımlar var. Bu işi hiç bilmiyenlerin anlıyacağı biçimde olursa çok çok memnun olurum. Şimdiden teşekkür ediyorum.
***
Emel hanım, çiçek tohumu yetiştirmek demekle neyi kastediyorsunuz?
Toprağim su gördüğü zaman çamur gibi oluyor. Balçık gibi toprağa ne gibi işlem yapmam gerekir çiçek ekebilmem için?
***
Ponza taşı ve perlit karıştırmalısınız. Toprak çamur gibi olmayacak şekilde kuruduğu zaman derinden çapalayıp ponza taşını perliti güzelce karıştırın. En az 20 cm derine kadar karıştırmalısınız.