Achimenes antirrhina / Japon küpesi Kohleria

Japon küpesi (kohleria) dalları sarkıcıdır. Biraz yükseğe asılan saksılarda hem kadife yapraklarıyla hem kadife çiçekleriyle çok güzel bir dekorasyon çiçeğidir.

Achimenes’in doğal melez ve hibrit yüzlerce çeşidi türetilmiştir. Yaprak özelliği ve çiçek rengi farklı farklıdır. Genelde tüm çeşitlerinin yaprakları tüylü olur. İngilizcede cupid’s bower plant olarak da isimlendiriliyor. Bu bitki Gesneriaceae familyasından olup salon menekşelerinden Afrika menekşesinin ve ve gloksinyanın akrabasıdır.
Japon küpesi Kohleria ile bu türün bazı cinsleri birbirinden ayırt edilemeyecek kadar aynı benzerler (aslında benzemekten öte aynı şeylerdir; bitkilerin sınıflandırılmasında çok büyük hatalar yapılmış).

Kohleria eriantha, Japon küpesi, Komşu çatlatan çiçeği

Kohleria’nın birkaç çeşidi var. Türkiyede en yaygını resimde gördüğünüz tür oluyor. Bizdeki en yaygın adı Japon küpesidir. Komşu çatlatan çiçeği diyenler de var. Afrika menekşesinin yaşayabildiği yerlerde yaşayabilir. Çiçek açtığı zaman gerçekten çok şık, albenisi çok yüksek harika bir süs bitkisidir.

Kohleria Japon küpesiJapon küpesi – Kohleria
Familya: Gesneriaceae
Cins: Kohleria
Tür: Kohleria eriantha
Kışa dayanıklılık: Bilinmiyor
Işık: Yarı güneş yarı gölge.
Toprak: Nötr (pH 6.5 ila 7.5)
Dalları sarkıcıdır. Biraz yükseğe asılan saksılarda hem kadife yapraklarıyla hem kadife çiçekleriyle çok güzel bir dekorasyon çiçeğidir.

Kolerya toprağının ve yerinin özelliğine göre yaprakları Afrika menekşesinin yapraklarından daha iri olabiliyor. Fakat genelde daha küçüktür. Yapraklarının yumuşak kadife gibi tüylü olması ve hoş yeşil rengi sayesinde çiçek açmasa bile çok güzeldir. Çiçekleri de kadife gibi yumuşacık tüylerle kaplıdır, görünümü çok tatlıdır.

Sevdiği şartlar: Kohleria alacalı güneşli / yarı gölgeli yerleri sever, yüksek hava nemliliği de çok önemlidir. Aşırı güneşten ve kuru havadan korumalısınız. Falanopsis orkideleriyle aynı şartları istiyor, yalnız orkideler kadar esintiye ihtiyaçları olmaz. Çok da besin ister.

Toprağı hafif asitli, humuslu, iyi besleyici ve havadar olmalı. Havadar olmayan topraklarda eğer bir de fazla sulanırsa kolayca çürüyebiliyor. Toprağa 1/3 oranında veya yarı yarıya ponza taşı karıştırmalısınız.

Sulaması, toprak nemini hafifçe kaybettikçe yapılmalı. Çamur gibi toprağı sevmez, çürüyebilir. Ortam havasının çok yüksek nemli olmasını sever.

Çoğaltılması: Yaprak çeliği ile, yumrularıyla ve yazın kökten ayırmayla ya da herhangi bir dalıyla çoğaltabilirsiniz. Dalın köklü olmasına gerek yok. Köklenmesi için nemli toprağa dikin, sulamayın, sonra saksıyı olduğu gibi naylona geçirip bağlayın. Kısa sürede köklenir. Açıkta köklenmesi daha zordur.

Besin: Kohleria için önemli bir mesele. Yaz boyunca düzenli besin vermelisiniz. Yoksa (özellikle iç mekanlarda) anormal cılız bir gelişimi olur, çiçek açmaz. Sağlıklı bir japon küpesi çiçeğinin Afrika menekşesi yaprakları kadar iri hem etli yaprakları olur, bol bol çiçek açar. Gıdasız kalırsa yapraklar küçük, etsiz ve sağlıksız olur. Sağlıklı olması yeterince güneş ve besin almasına bağlıdır.

Budama: Yaz aylarında can sıkıcı karman çorman bir şekilde uzar gider. Dipten kesin hiç korkmayın. Daha güzel daha sağlıklı dallar çıkarıp daha iyi çiçeklenecektir.

Seri üretimi: Açıkta (bahçede, balkonda) yetiştiriyorsanız sonbahar serinleriyle beraber hem toprak altında hem normal dallarında “çubuk yumrular” oluşturur. Bu bitkinin yumruları böyledir, sürgünler şeklindedir; öyle ki onların yumru olduklarını hiç düşünmezsiniz bile. Toprak altında kalanları yapraksız, pullu gibi, toprak üstündekiler ise pul pul mini yapraklı olur. Bırakın biraz uzasınlar sonra sulamayı kesin. Yapraklar yarı yarıya kuruduğunda topraktan sökün. Çubuk yumrular eğer fazla uzunsa ortalama 5 cm parçalara ayırarak bir gün açıkta bekletin. Ertesi gün nemli ama ıslak achimenes fidesiolmayan toprağa gömüp ortalama 5 derece serin bir yerde ilkbahara kadar (ya da dikeceğiniz güne kadar) bekletin. [Evde yetiştiriyorsanız, eviniz yeterince güneşli ve sıcak oluyorsa kışın çiçeklenmeye devam eder. Bu durumda toprak üstündeki dalları ne olur bilmem ama toprak altında yeni çubuk rizomlar oluşturur.]

Yumruların dikilmesi: Hafif nemli toprağa gömülü olarak ortalama 5 derece serin bir yerde beklettiğiniz yumruları şubat sonunda (veya en geç nisan içinde) bir saksıya birbirlerinden 5 cm aralıklarla sığabildiği sayıda yumru dikilmeli. Yumruları yere paralel koyun ve üstünü yarım cm veya daha az toprakla örtün. Hafifçe sulayın. Ortam yeterince sıcaksa (en az 20C° derece) güneşin ısıtmasının da etkisiyle filizlenip hızla büyürler (yandaki resimdeki gibi). Filizler çıkınca marttan itibaren güneşi filtrelemek gerekir. Küçük saksılarda çiçeklendirerek eşe dosta hediye edebilirsiniz veya kolayca satabilirsiniz.

Kategori: Evde Çiçek açan Tarih: 22 Kasım 2011

Etiketler: | |

'Achimenes antirrhina / Japon küpesi Kohleria' hakkında sorular, açıklamalar

  1. Cengiz İldas, Mersin dedi ki:

    Bu çiçeği arıyorum. Satan varsa bildirebilir misiniz?
    ***
    Sizin oralarda yaygın olarak yetiştirilir. Oranın iklimini seviyor. Satan pek yok ama meraklıları çok. Bir yerde gördüğünüzde çekinmeden bir iki dal isteyeceksiniz. Arsızca çoğalıp duran bir bitkidir. Tam bugünlerde sizin oralarda gelişimi fazlaca hızlanır. Kışın bile ev içinde iyi güneş alan bir pencere önünde çiçek açmaya devam eder.

  2. Neşe, İstanbul dedi ki:

    Bende kırmızısı var. İçeride kışın da açıyor. Değişik renklerini nerden bulabilirim?
    ***
    Bulamazsınız. Türkiyede kırmızısı bile zor bulunuyor.

  3. Süleyman, Yozgat dedi ki:

    Bu bitki kışın bana geldiğinde çok cılız üç beş dalı vardı. Uçlarından budama yapmıştım. Şimdi çok güzel. Bol çiçekli ve sağlıklı görünüyor. Ancak toprak hizasından budama yaptığım yere kadar olan dallar hâlâ cılız. Bu dalların devamı sağlam ve kuvvetli. Kurumak üzereymiş gibi görünen ana daldan iki üç tane çok kalın ve çiçekli sürgün çıkarmış. Bu mevsimde tekrar derin budama yapayım mı? Toprak üstünden meselâ. Yoksa yeni filizlerin çıkmasını, çiçeklerin bitmesini bekleyeyim mi?
    ***
    İstediğiniz gibi budamalısınız. Yukarda bakım bilgilerinde yazılı. Bitki besinine çok ihtiyaç duyar. Yoksa gelecek yıl oldukça güçsüz kalabilir.

  4. Hamdi B. -İstanbul dedi ki:

    Japon küpesi koleriayı nereden temin edebilirim?
    ***
    Her yerde satmazlar. Bulabilmek zor. ama bu zamanda almak da doğru değil. baharı bekleyin o zaman arayın.

  5. Elmas, Ankara dedi ki:

    Jopon küpesi benim de var. Yanlız gelişimi çok kötü gidiyor. Yaprakları çok minik çıkıyor sanki ölecek gibi cansız. Nasıl kuvvetlendirebilirim?
    ***
    Kışın genelde böyle olur. Bu onun doğasındandır. Endişelenmeyin. İlkbaharda havalar iyice ısındığında normale dönüyor. Yukarda ayrıntılı bilgiler var okuyun.

  6. Sernar, Ankara dedi ki:

    Yıllardır bu çiçeğe bakarım de adını hiç bilmezdim. Adı da kendi gibi güzelmiş. Bendeki Japon küpesi kırmızı çiçekli ama içi sarı ve beneklidir. Ankara’da olup farklı Japon küpesine sahip kişiler fideleri benimle değiş tokuş etmek ister mi? Çok sevinirim:)
    ***
    Galiba bendekinin çiçeklerinin içi sarı değil de pembemsi gibi bir renk. Sadece beneklerinden eminim. Sarı olsaydı mutlaka galatasaray ile irtibatlandırırdım ve aklımda da kalırdı herhalde. :) Artık yazın çiçeklendiğinde inceleyebilirim. Kışın bizim ev soğuk olduğu için kış boyu perişan olup çiçek açmaz yazın düzelir çiçeklenir. Her yıl böyledir. Sıcağı çok seviyor. Çiçeklendiğinde uzaktan görünümü aynen resimdeki gibi. İçlerinin farklı rengi ve benekliliği bunların özelliğidir. Resimde sırf kırmızı görünmesi aldatıcı olabilir. Bendekinin çiçeğinin için biraz açık renk ve benekli.
    Maalesef bu sitede kişilerin tanışmaları görüşmeleri gibi özellik yok çünkü üyelik filan yok. Ağaçlar net sitesinde öyle özellik var. Burası ise sadece bilgi amaçlı. İsterseniz bendekinden size kargo ile gönderebilirim. Siz de bana sizdekinden gönderirsiniz ama tabi eğer içi gerçekten bariz bir şekilde sarı ise isterim. Sarı değil de sarımsı gibi ise mutlaka benimkiyle aynıdır.

  7. Sernar, Ankara dedi ki:

    Resim göndermek isterdim. Çiçeğin içi sarı (tabi ciyak sarı değil) ve benekleri koyu kırmızıdır. Şu an çok çoğaldılar ve 15 gün içerisinde ayrımam ve farklı saksılara ekmem gerek. Her yıl bu şekilde fazlaca çoğalıyorlar. Komşulara da dağıtırım. İsterseniz size de vereyim fidelerden. Ama nasıl?
    ***
    Demek ki evinizde bulunduğu yeri çok sevmiş. Benim zavallı her kış soğuk yüzünden perişan oluyor. Anca mayıs sonuna doğru toparlanmaya başlıyor. Ama bu zamanda da dallarından ayırıp çoğaltmak mümkün. Sıcak yerde hızla büyür. Yukarda iletişim yazan yere tıklarsanız email adresim var. Email yoluyla resim gönderirseniz memnun olurum. Çiçeklerin rengini merak ettim.

  8. Çiğdem, İstanbul dedi ki:

    Annem bu çiçeğin hayranı. Aylardır adını bulmaya çalışıyorum. Bugün öğrenebildim. Bulabileceğim bir yer bilen ya da bana fide yollayabilecek olan biri var mı?
    ***
    Bazı fidanlıklarda bulunabilir. Kohleria adıyla arayın. Bende var ama yeni canlanıyorlar. Kışın ısıtıcı kullanmadığımız için her yıl kış gelince perişan oluyor. Haziranda anca kendine geliyor. Sıcağı seven bir bitki.

  9. Eda, Çorum dedi ki:

    Annemden tomurcuklu üç kök aldım. Açmalarını bekliyorum. Zor bulunduğunu sanmıyorum çünkü çok kolay yetişen bir bitki. annemdeki tüm sene yavru verir ve açar. Hatta o kadar çoğalıyor ki bazen çöpe gidiyor.

  10. Ceren, Balıkesir dedi ki:

    Japon küpesini ben fideden büyüttüm. Bir türlü çiçek açmıyor. Yaprakları ardarda diziliyor sık ve küçük oluyor. Ben sebebini çok fazla güneş almasına bağladım. Gölgeye aldım şimdi daha iyi. Sizce çiçek açmamasının nedeni ne olabilir?
    ***
    Yanlış sonuca bağlamışsınız. yapraklarda o tarif ettiğiniz halin güneşle ilgisi yok. Serin mevsimlerde yeri de pek sıcak değilse öyle olur. Sıcağa ihtiyacı var. Sıcak yeterli olursa yapraklar büyük olup çiçek açar. Şimdi yaz sıcakları başlamak üzere. Sıcak ve güneşli yerde tutmalısınız. Bitki besini vermeyi ihmal etmeyin. Bunlara dikkat ederseniz bol bol çiçek açar. Bıkacağınız kadar.

  11. Ceyda dedi ki:

    Yapraklarında kahverengi lekeler oldu. Kuruyor gibi. Sulama konusunda hatam yok. Neden olabilir? Direkt olarak yakıcı güneş de almıyor.
    ***
    Güneşi, sıcağı, sıcak esintileri sever. Sık sık da bitki besinine ihtiyaç duyar. Bu şartlarda susuz kalmazsa çok hızlı büyür.

  12. Filiz, İstanbul dedi ki:

    Benim çiçegim çok güzel olmuştu. Şu an tomurcukları üzerinde çürüdü. Ne olur bana yardımcı olun lütfen.
    ***
    Sıcak seviyor. Şimdi çok güneş alan sıcak bir odada günde birkaç saat güneş alabilirse yine canlanır.

  13. Nurgül, İzmit dedi ki:

    Benim Japon küpem bir yaşında. Bir ara çok fazla çiçek açtı. Sonra sadece dalların ucundaki tohumlar açıyor. Yaprağın dala bağlandığı yerlerde de çok tomurcuk oluyor ama açamadan kuruyor. Yapraklar çok sağlıklı. Sorun ne olabilir acaba?
    ***
    Bence önemli bir sorun yok. Mevsim değişti. Çiçeklerinin sağlıklı gelişimi için gereken sıcaklık ve sıcak esintiler artık yok. Belki eğer mümkünse güneş alabilen bir pencere önünde tutarsanız ve odası fazla serin olmuyorsa, gündüz birkaç saat güneşte ısınması sağlıklı çiçek açmaya devam etmesini sağlayabilir.

  14. Ş. Polat, Ankara dedi ki:

    Bende kırmızısı var. Geçen yaz harika açtı. Bu yıl biraz cansız gibi. Baharda canlanır inşallah.

  15. İsimsiz dedi ki:

    Kohleriayı ne yaptımsa büyütemiyorum. Ne yapmalıyım?
    ***
    Güneşi ve sıcağı seviyor. Serin odalarda, güneşsiz köşelerde iyi bir gelişim göstermez.

  16. Miray, Antalya dedi ki:

    Benim kohleramın yaprak uçlarında kahverengi lekeler var. Sürekli uzuyor ama yaprakları çok sağlıklı görünmüyor. Şimdi budasam sizce erken mi? Önce güneşli bir yerde büyümüyordu. Şimdi gölgeye aldım.
    ***
    Demek ki evinizin havadarlığı iyi değil. Yerini sevmemiş. Gölgede kof gelişir ve çiçek açmaz. Budasanız da budamasanız da şartlar uygun değilse işe yaramaz. Güneşli pencere önünde durmalı. Bitki besini de ister.

  17. Gülay, Amasya dedi ki:

    Öğleden sonra güneş alan pencerenin önüne koydum. Yeri iyi. Tomurcuklandı. Saksısını değiştirmeli miyim? Sıcağı görünce çok fazla çoğaldı. Toprağı görünmüyor. Yaprakları da küçücük. Geçen seneki gibi değil. Besin filan veriyorum. Saksı doldu sanırım. Şimdi değiştirsem sorun olur mu? Havalar ısındı.
    ***
    Hayır hiç sorun olmaz tam zamanı ama çok da büyük saksı olmasın. Az farkla büyük bir saksıya aktarın. Hatta kökleri topraktan fazla ayırmadan ortadan ikiye bölüp iki ayrı saksı yapabilirsiniz. Ya da üç, dört saksı.

  18. Zeliha, İstanbul dedi ki:

    Ben yumrulardan yaptım 3cm büyüdü yaprakları cansız gibi. 6 taneler. Aynı saksıda pencere önünde güneş görüyor. Çok cansız duruyorlar. Hepsi aynı saksıda. Ne yapabilirim?
    ***
    İlkin cansız gibi görünürler. Cılız olurlar. Yaz sıcakları başladığında güneşin de etkisiyle gayet güçlü serpilirler ve çiçek açarlar.

  19. Bilge, Adana dedi ki:

    Kohleria tohumdan çoğaltılabilir mi?
    ***
    Evet çoğaltılabilir ama eğer tohum oluşursa.. Benimkiler hiç tohum oluşturmamıştı..

  20. İsmetcan, Bandırma dedi ki:

    Bende kohlera değilde Achimenes var. Mor çiçekli yaprakları koyu yeşil. Altı mor renk. dün küçük siyah bir menekşe saksısına 2 adet fide diktim birisinin yumrusu vardı ama öbürünün yoktu. Neyse kökleriyle birlikte 10 santimlik menekşe saksısına diktim. Boyları bir parmak kadar. Daha önce güneşte tutuldukları için yapraklarında lekeler oluşmuş ve pörsümüş ama yeni yaprakları güzel ve sağlıklı yaprak koltuklarında ve yeni yaprak uçlarında tomurcuklar var. İnşallah yanlışlıkla çürütmem. Zaten bir tanesinin yumrusu yoktu. Ama sonbahar soğukları başlayıpta yaprakları kururken köklerinde 3-4 tane çubuksu yumrular oluşuyor. Yumrular saksıda durabiliyor ama 10 derecenin altına inerse ölüyor diyorlar ama bu bitkiden benim anneannemde vardı kırmızı ve moru. Onunkiler geralde gava şartlarına alışıktı kış soğuklarına dayanıp mart sonunda havalar 10-15-20decelere ulaştığında uynıyorlardı ama geçen kış hepsi öldü. Bitkim biraz gelişsin çelik alıp suya koyarak çoğaltıcam. İnşallah yumru oluşturur. Kohleria zaten achimenes sınıfından tür. Adresinizi verirseniz bitkim çoğaldığında sizinle paylaşmak isterim.
    ***
    Kışın ısı sıfıra veya sıfırın altına düşmezse yumruları veya toprak altı sürgünleri ölmez. Kışın dikkat etmek lazım. Bugünlerde açık havada, güneşli yerde çok iyi büyürler. Sadece güneş tam tepede olduğu birkaç saaat boyunca güneşten korunacakları yerde olmalarını tavsiye ederim. İnşallah çoğaltırsanız bana da gönderirsiniz. O zaman en alttaki iletişim linkinden bana email yazın size adresimi veririm. Teşekkür ederim.

  21. Filiz, Adana dedi ki:

    Merhaba benim kırmızı içi beyaz beneklisi var. Hangi vitaminleri sever?
    ***
    En iyisi Afrika menekşeleri için satılan özel bitki besininden verin. Bundan bulamazsanız orkide besini de olur.

  22. Emel, Kmaraş dedi ki:

    Benim japon küpem sadece incecik bir dal. Ucunda beş altı yaprak var. İki tane çiçeği var. Hiç büyümüyor. Ne yapmam lazım?
    ***
    Eğer toprağında problem yoksa, gelişmemesi öncelikle yerinin havadar olmamasından kaynaklanır yani havadar ve esintili yer şart. İkinci planda önem taşıyan faktör ise bu bitki güneş ışınlarıyla ısınınca hızlı ve sağlıklı gelişir. Güneşten mahrum etmemelisiniz.

  23. Emel, Adana dedi ki:

    Kohleria rizomunu topraktan alıp daha sonra ekmek istesem hangi koşullarda saklamam gerekir?
    ***
    Uzun süre saklamaya gelmez. Hiç denemeyin.


Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.


(Yazamıyorsanız Mozilladan deği Google Chrome ile giriş yapın.)